![]() |
|
![]() |
#1 |
![]() Football Manager 2016 | Mali Durum,Maaş ve Gelir Gider RehberiFootball Manager 2014 | Mali Durum,Maaş ve Gelir Gider Rehberi Giriş Gerçek hayatta olduğu gibi Football Manager oyununda da her geçen gün önemi ve detayı artan mali durum bölümü özellikle uzun soluklu kariyerlerde hayati önem arz ediyor. Mali Fair Play kavramının da hayatımıza girmesiyle mali durumu kontrol altında tutamamak başta uluslararası turnuvalara katılamamaya neden olacağı gibi kulübü iflasın, takımı yönetenleri de kovulmanın eşiğine getirebilir. İşte bu nedenle iyi bir teknik direktör kulübü hem saha içinde hem saha dışında iyi yönetmek durumundadır. Özet Mali durumun önemi ortada. Peki bu kadar kapsamlı ve önemli olan mali duruma ne kadar hâkimiz? Bu rehberi tamamladığınızda mali duruma daha fazla hâkim olacak ve kulübün kasasını zenginleştirmek için dikkat etmeniz gerekenleri öğrenmiş olacaksınız. Öncelikle kulübünüzün mali durumuna SHIFT + O kısayolunu kullanarak, ya da kulüp menüsünden Mali Durum’a tıklayarak ulaşabilirsiniz. Bu pencerede karşımıza öncelikle kulübün mali durumunun genel bir görünümü ile karşılaşacaksınız. Bilançoda yer alan kalemlerin özeti, transfer bütçesi ve sponsorlar bu ekranda dikkat çeken noktalar. Ayrıca varsa kredi borcu ve kulüp üyeliğini de bu ekranda görebilirsiniz. Tüm bu kalemler ayrıca farklı sekmelerde detaylı bir şekilde yer almakta. Bizim nihai amacımız ekranın en altında yer alan bilançoyu olabildiğince yükseltmek. Bunu başarabilmek için de hemen üstündeki Kazanç/(Kayıp) kalemini pozitif tutmak gerekmekte. Öncelikle bilmemiz gereken şey bu Kazanç/(Kayıp) sezon içerisinde oldukça dalgalanmakta. Ligler bittikten sonra burada negatif değerler görmek çok normaldir. Zira başta transfer giderleri olmak üzere ciddi bir gider kalemi oluşmakla beraber, gişe hasılatları gibi gelir kalemlerinden yoksun kalıyoruz. Bunun yanında sezon sonu özellikle televizyon geliri gibi gelirler bilançoda pozitif değerler görmeyi sağlıyor. Gider Giderler sekmesine geçtiğimizde bilançoyu aşağıya çeken kalemleri detaylı bir şekilde görebiliyoruz. Amacımız giderleri minimum seviyede tutmak. Gider kalemleri arasında en dikkat çekici nokta tahmin edilebileceği gibi Maaş Giderleri. Alt kırılımlara geçmeden önce bu en büyük gider kaleminin en kontrol altında tutulabilir kalem olduğunu göz önünde bulundurmak gerekiyor. Maaş Giderleri’nin altında her sözleşmede karşımıza çıkan Oyuncu Maaşları, Primler, Bağlılık Primleri, Personel Maaşları bulunuyor. Burada tek kontrol edemediğimiz nokta Futbol Dışı Giderler. Futbol Dışı Giderler kulübün büyüklüğüne ve bulunduğu lige göre değişiklik göstermekte. Kapsamı konusunda net bir açıklama olmasa da stadyumda görev alan güvenlik personeli gibi futbolcular ve teknik ekip dışında kalan kişilerin maaşları bu kapsama girmekte. Maaşlar Oyuncu Maaşları için kâğıdı kalemi hesap makinesini elimize alıp detaylı bir çalışma yapmamız gerekebilir. Maaşların kontrolünü kaybettiğimiz an geri dönüşü olmayan bir yola girebiliriz. Bu nedenle oyunun ilk gününden itibaren maaşlara azami önemi vermek gerekiyor. Mali Durum’da yer alan Maaş sekmesinde maaşlarınızın detaylı dağılımını görebilirsiniz. “İlk günden kontrol†tabirini açacak olursam öncelikle bir maaş stratejisi belirlemeniz gerekiyor. Buradaki esneklik size kalmış. Asıl önemli nokta bu stratejiye mümkün olduğunca bağlı kalmak ve gerektiğinde bu yolda bazı fedakarlıklarda bulunmak. Öncelikle takımda her bir rol için (Kilit Oyuncu, As Oyuncu vs.) kaç tane oyuncu bulundurmak istediğinize karar verin. Burada cömert davranmamak gerekiyor elbette. Kilit Oyuncu sözleşmesine sahip 3 veya 4 oyuncunuz olmasını öneririm. Daha fazlası hem sizin rotasyon imkanlarınızı daraltacak hem de maaş bütçesini kontrol altında tutmanızı zorlaştıracaktır. 6 veya 7 oyuncu için As Takım sözleşmesi önermekte fayda var. Böylece kafamızdaki temel ilk 11’i As Oyuncu ve Anahtar Oyuncu rolleriyle doldurmuş oluyoruz. Eğer rotasyon konusunda daha esnek olmak istiyorsanız, yani sabit bir ilk 11’iniz yoksa bu iki roldeki oyuncu sayısını düşürüp Rotasyon sözleşmesine sahip oyuncu sayısını artırabilirsiniz. Ben kendi kariyerimde bu yolu tercih ediyorum. Resimde de görebileceğiniz üzere takımda sadece 1 kilit oyuncu (Julian Draxler) ve 7 tane as takım oyuncusu bulunuyor. Bu da bana daha fazla rotasyon yapma imkanı sağlıyor. Bunun temel sebebi Kilit Oyuncu’ların sezon boyunca en az seviyede maç kaçırması ve As Takım sözleşmesine sahip oyuncuların sezon boyunca oynanan karşılaşmaların en az 4’te 3’ünde görev alması beklenir. Bu sözleşmedeki oyuncu sayısını az sayıda tutarak kadrodaki tüm oyuncuları rotasyona kolaylıkla dahil edebiliyorum. Her bir rol için oyuncu sayısını belirledikten sonra yine her rol için tavan maaş belirlemenizi öneririm. Burada da olabildiğince katı olmakta fayda var. Oyuncu sayınıza ve maaş bütçenize göre hesaplamanızı yapmalı ve bu tavan maaşın üzerine çıkma konusunda oldukça katı olmalısınız. Siz eğer bir oyuncuya Rotasyon oyuncusu gözüyle bakıyorsanız ancak bu oyuncu Rotasyon için öngördüğünüz maaşın çok üzerinde bir maaş alıyorsa ısrarcı olmayıp oyuncuyla yolları ayırmalısınız. Emin olun dışarıda aynı seviyede ve daha düşük ücrete oynayacak onlarca oyuncu bulabileceksiniz. Maaş konusunda dikkat edilmesi gereken bir diğer önemli nokta ise primler ve maddeler. Dikkat edilmediği takdirde primler ve maddeler maaşın kendisinden daha büyük sonuçlara yol açabilir. Primleri belirlerken yine oyuncu için bir öngörüde bulunmalısınız. O oyuncudan toplam kaç karşılaşmada oynamasını bekliyorsunuz, bu karşılaşmalarda kaç gol atmasını bekliyorsunuz gibi sorular için bir tahminde bulunduktan sonra primleri ayarlayabilirsiniz. Belki dikkatinizi çekmiştir, sözleşme ekranının sağında Maaş Bütçesi Payı şeklinde bir kalem bulunmakta. Bu kalem oyuncuya önermiş olduğunuz sözleşmenin primler dahil o sezonki maaş bütçesinden tahmini ne kadar kesintiye yol açacağını gösterir. Bunun hesaplanma şeklini aşağıdaki örneklerle daha detaylı görebilirsiniz. Maç başına ücret elbette sezon içerisinde gerek takımın gidişatı, gerekse o oyuncunun aldığı cezalar, yaşadığı sakatlıklar ve takımın kupalarda ne kadar ilerlediğine bağlıdır. Ancak oyun maaş bütçesinde kesinti yaparken Kilit Oyuncu için 52 maç As Takım için 47 maç Rotasyon için 26 maç ve Yedek için 10 maç öngörüsünde bulunuyor. Bu değerler aslında sözleşme önerdiğiniz oyuncunun da bir sezonda kaç maçta forma giymeyi umduğunun bir göstergesi. Gol Primi ise yine yukarıdaki şeylerden etkilendiği gibi oyuncunun mevkisiyle de doğrudan ilgilidir. Forvetler için tahmini maç sayısının yarısı, ofansif ortasaha oyuncuları için maç sayısının 4’te 1’i, ortasaha oyuncuları için 10’da 1’i, defans oyuncuları içinse 0 olarak maaş bütçesinden düşülür. Ayrıca defans oyuncuları ve kaleciler için Gol Yememe Primi ile bazı liglerde Kadroya Alınma Bedeli yine burada yer almaktadır. Yılın Takımı ve Gol Krallığı primi ise tamamen sizin beklentilerinize göre verebileceğiniz primler. Bu primler pazarlık esnasında önemli bir koz olabiliyor. Elbette bu primlerin elinizden çıkma ihtimalini de göz önünde bulundurmalısınız. Maddeler başlığı altında ise çok sayıda seçenek karşımıza çıkıyor. Bunlardan pek çoğunun anlaşılabilir olduğunu düşünüyorum. Ben burada özellikle küçük görünüp bütçemizi ciddi şekilde etkileyebilecek maddelere değineceğim. Bunlardan birincisi Yıllık Maaş Artışı. Özellikle %10’un üzerindeki maaş artışları gelecek yıllarda takımın bütçesini ciddi şekilde sarsabilir. Örnek vermek gerekirse 1 milyon € sözleşmeye sahip bir oyuncunun maaşı %25 yıllık artış ile 5 sezonun sonunda 2,5 milyon €’ya ulaşabilir. Bu nedenle özellikle yüksek maaşlı oyuncularda bu maddeyi düşük tutmak hatta mümkünse sözleşmeye eklememek mantıklı olacaktır. ![]() Bir diğer can alıcı madde ise En Çok Kazanana Eşitleme Maddesi. Bu maddeye sahip oyuncuların maaşları otomatik olarak takımdaki en yüksek maaşa eşitlenir. Örnek vermek gerekirse Moussa Sow 5 milyon € kazanıyor ve sözleşmesinde bu madde var. Yeni bir oyuncu aldınız ve onunla yıllık 7 milyon € sözleşme karşılığında anlaştınız. Otomatik olarak Moussa Sow’un maaşı da 7 milyon € olacaktır. Benim tavsiyem bu maddeyi hiçbir zaman kullanmamanız. Kullanmak isterseniz ise diğer sözleşme görüşmelerinizde bu maddeyi aklınızdan çıkarmamanız. İmza Parası ve Temsilci Komisyonu’na da değinmemiz gerekirse, bu iki madde maaş bütçesini değil transfer bütçesini etkiliyor. İmza Parası oyuncunun sözleşmesi devam ettiği süre boyunca taksitler halinde ödenir. Yani 1 milyon € imza parası verdiğiniz bir oyuncu için ilk taksidi anında olmak üzere her yıl transfer bütçenizden 200 bin € kesilir. Oyuncu ile yollarınızı sözleşmesi bitmeden ayırmanız durumunda imza parasının kalan taksitleri tek seferde oyuncuya ödenir. Temsilci Komisyonu ise doğrudan transfer bütçenizden tek seferde kesilir. Mümkün olduğunca bu iki masrafı kısmanız önerilir ancak maaş – transfer bütçesi dengesini sağlamak yolunda bu maddeleri artırdığınızda daha düşük bir maaşa oyuncuyu bağlamanız mümkündür. Pazarlık Sözleşme görüşmelerinde pazarlık azami önem teşkil ediyor. Gerek oyuncunun gerekse temsilcisinin kişisel özelliklerine bağlı olarak çok ciddi indirimler yapmanız mümkün olabiliyor. Bir temsilci ile pazarlığa girmeden önce göz önünde bulundurmanız gereken şeyler var. Öncelikle temsilcinin kişisel tercihlerini bilmek gerekiyor. Buna temsilcinin ismine tıklayarak ulaşabilirsiniz. ![]() Resimde görülen Felipe Melo’nun temsilcisi Daniele Bartolommei. Sabırsız bir arabulucu olduğu bilgisini görüyoruz, bu da bize çok fazla pazarlık imkanı tanımayacağını belirtiyor. Muhtemelen 3-4 karşı-teklifin ötesine izin vermeyecektir. ![]() Melo’nun şu anki sözleşmesi Kilit Oyuncu ancak ben kendisini mevcut maaşına ve belki daha azına As Takım sözleşmesine ikna etmeye çalışacağım. ![]() İlk aşamada bizden bir teklif bekliyor sevgili Bartolommei. Onun teklifini görmek ilk etapta bizim açımızdan daha iyi olurdu ancak kafamızda geçen minimum sözleşmeyi teklif edeceğiz. İlk teklifi çok düşük tutmadığınız takdirde bir karşı teklif gelecektir. Bizim aldığımız karşı teklif şu şekilde oldu: ![]() Bu sözleşmeyi kabul etmem mümkün değil. Çok ciddi ayrımlarımız var. Öncelikle mevcut maaşı civarında bir maaşa ikna etmek istiyorum. Şu maaş bütçesinde yarattığı yük 4,9 milyon € civarında. Yaptığım ilk karşı teklif kabul edilmedi ve yine ilk önerdiklerine benzer bir şey önerdiler. Birkaç iyileştirmeyle aşağıdaki teklifi kabul ettirebildik. Böylece hem kadrodaki yerini As Takım’a indirebildik hem de maaş bütçesinden yıllık yaklaşık 600 bin € kazanç elde ettik. Tabi temsilci ücreti ve imza parası yüzünden transfer bütçemizde birtakım kesintiler olacak ancak 4 yıllık sözleşmeyi göz önünde bulundurduğumuzda yine avantajlı durumdayız. İki teklif ile sonuca ulaştım, belki daha sıkı pazarlık ile daha düşük bir sözleşmeyi de kabul ettirebilirdim. ![]() Hemen kestirip görüşmelerden kaçan temsilciler olsa da genellikle aşağıdaki sarı yazıyı görene kadar pazarlığa devam etme şansımız var. Bu sarı yazıyı gördüğümüzde son teklifimizi yapıyor olduğumuzu göz önünde bulundurmalıyız. Burada yapacağımız teklif beğenilmezse görüşmeler son bulacaktır. Özellikle bu aşamaya gelmeden pazarlığı sıkı şekilde yapmakta fayda var çünkü bu aşamada çok fazla pazarlık yapmaya imkan tanınmıyor, zaten burada ciddi indirimlere gitmek büyük bir risk. ![]() Pazarlığa başlamadan önce kafanızda bir tavan nokta bulundurmanızı ve çok gerekmedikçe bu tavanın üzerine çıkmamanızı tavsiye ederim. Anlaşamayacağınız oyuncular elbette olacaktır. Eğer mali durumu ve bütçeyi kontrol altında tutmak istiyorsanız bu tip oyuncularla yolları ayırmayı göze almanız gerekiyor. Transfer Harcamaları Diğer gider kalemleri üzerinde doğrudan etkimizin olduğu bir diğer kalem ise Transfer Harcamaları. Herkesin bildiği gibi oyunculara ödediğimiz bonservis bedelleri bu kalem altında yer alıyor. Transfer harcamalarında da sözleşme görüşmelerinde olduğu gibi dikkatli olmak gerekiyor. Transfer harcamalarının etkisi maaşa nazaran daha çabuk görülebiliyor. İlk sezonda Manchester City gibi kulüpler haricinde yüksek transfer bütçeleriyle karşılaşmamız pek mümkün değil. Bonservisi elinde olan oyuncular bu aşamada ilk seçenek. Diğer seçenek ise mevcut oyuncuları elden çıkararak transfer bütçesi yaratmak. Bu konulara bu rehberde değinmeyeceğim. Transfer konusunda birkaç ipucu vermek gerekirse, özellikle FM14 ile beraber Transfer Listesi’ne koyulan oyuncuların kalitesinde bir artış gördüm. Artık sadece yeterli seviyede olmayan oyuncular değil, kadroda yer bulmakta zorluk çeken iyi oyuncular da transfer listesinde görülebiliyor. Bu nedenle transfer listesini sık sık kontrol etmekte fayda var. Değerinin altında transfer edebileceğiniz bu oyuncular ilerleyen yıllarda hem sportif hem de mali açıdan büyük katkı sağlayacaktır. Aşağıdaki resimde transfer listesinde bulunan Sébastien Corchia’dan iki sezonda elde etmiş olduğum geliri görebilirsiniz. ![]() Transfer ücretinin doğrudan transfer bütçenizden kesildiği çok açık. Ancak sözleşme görüşmelerinde olduğu gibi transfer tekliflerinde de ek maddeler yer almakta. Bu ek ödemeler kontrol altında bulundurulmadığında ilerleyen dönemde kasanızdan beklemediğiniz harcamalar yapabilirsiniz. Kısaca değinmek gerekirse Aylık Taksitler, belirleyeceğiniz tutarın yine belirleyeceğiniz süre boyunca aylık taksitler halinde ödenmesini sağlar. Her ay transfer bütçenizden bu miktar kesilir. Bunun dışında forma giyme, gol atma, milli takımda oynama primi gibi primler yer almakta. Oyuncu sözleşmesi devam ettiği sürece bu primlerde belirtilen sınırlara ulaştığında belirtilen miktar kasanızdan tek seferde çıkar. Ek Maddeler tarafında ise Gelecek Satıştan Kazanç Oranı, Sonraki Satıştan Yüzde gibi sonradan kasanıza olumlu katkı yapabilecek maddeler bulunuyor. Özellikle genç oyuncuları satmanız gerektiğinde bu maddeler ile gelecekte kendinize ek gelir sağlayabilirsiniz. Oyuncu satma konusunda kısa bir noktaya değinirsem, oyuncu satmak kolay değil. Bahsetmiş olduğum iyi teklifler gelmesi değil, iyi teklifler gelse dahi o oyuncuyu gözden çıkarmak. Ben bunun ikilemini çok yaşadım. Kafamda her oyuncu için belirlediğim bir rakam var, bunun üzerine çıkılmadığı takdirde kolay kolay oyuncu göndermiyorum. Bu rakamın üzerine çıkıldığında ise ister istemez biraz açgözlülük devreye giriyor ve acaba biraz daha fazla koparabilir miyim düşüncesine kapılıyor insan. Bu noktalarda açgözlülüğün önüne geçmek ve kafanızda belirlediğiniz tutarın üzerine çıkıldığı takdirde ne kadar önemli bir oyuncu olursa olsun el sıkışmakta fayda var. Temsilci ücretlerine sözleşmeler altında değinmiştik. Bunların dışında doğrudan etkileyebildiğimiz giderler arasında Gözlemcilik Maliyetleri yer alıyor. Adından da anlaşılabileceği üzere yaptığınız her bir gözlem sizin için bir maliyet yaratıyor. Gelişmiş kulüpler için bu maliyet önem arz etmiyor ancak orta seviyedeki kulüpler için gereksiz gözlem faaliyetleri bilançoda dikkat çekici düşüşlere sebep olabilir. Gelir Giderlerimiz tamam, ancak bilançoda pozitif tutarlar görmek için gelirimizi nasıl yükselteceğiz? Gelirler üzerinde giderler kadar birebir etkili olduğumuzu söyleyemem. Gelir penceresini açtığımızda karşımıza çıkan kalemlere tek tek kısaca değineceğim. ![]() Yukardaki resimde gelirlerin Mayıs ayında tavan yaptığını göreceksiniz. Bunun nedenlerini de aşağıdaki maddelerde bulabilirsiniz. Gişe Hasılatları: İçsaha maçlarımızda sattığımız kombine harici biletlerden elde ettiğimiz gelir. Yazın karşılaşma oynanmadığı için azalır. Özellikle Avrupa maçlarının olduğu aylarda zirve yapar. Artması için yapılabilecek şey başarılı olarak seyirci sayısını artırmak. Tabi stadyum kapasitesinin artması da ciddi şekilde etkileyecektir bu geliri. Sezonluk Biletler: Yalnızca yaz döneminde Haziran, Temmuz ve Ağustos aylarında görülür. Yine başarı ve stadyum kapasitesinden etkilenir. TV Geliri: Sezon boyunca devam etse de asıl patlamayı TV paylarının dağıtıldığı sezonun son ayında görülür. Çok ciddi bir gelir kalemidir ve sezon sonunda ligdeki sıranıza bağlı olarak artış gösterir. Bu gelirin ligden lige ciddi farklılıklar gösterdiğini belirtmekte fayda var. Ticaret: Kulübün resmi ürünlerinin satışı ile elde edilen gelir. Seyirci sayısı ile doğru orantılıdır. Özellikle yurtdışına gerçekleştireceğiniz turlar vasıtasıyla artırmanız mümkün. Satılan Oyuncular: Yukarıda değinmiştik. En büyük tutarların döndüğü kalem ve kontrolü tamamen bizim elimizde. Para Ödülü: TV geliri ile paralellik gösterir. Sezon içerisinde alınan galibiyetlerden belli bir seviyede kazanılır ancak sezonun sona erdiği ay yine ligin kurallarına göre ciddi bir gelir kaynağıdır. Yatırım: Başkan, yönetim ve diğer ortakların kulüp adına yaptığı yatırımlardan elde ettiği gelir. Faiz: Bazılarımız soruyordur, kasada bu kadar para var ama ne oluyor bu para diye. İşte kasada kalan para faize yatırılıyor. Hesaplanmasını detaylı incelemedim ama bir sezon içerisinde 10 milyon € civarı faiz geliri sağlamanız mümkün. Sponsorluk: Bir diğer önemli gelir kalemi. Üzerinde kontrol sağlamamız mümkün değil ancak sponsorluk gelirlerinin Haziran ayında elde edildiğini bilmekte fayda var. Maç Günü geliri: Maç günleri stadyumda yapılan etkinliklerden, yiyecek ve içecek satışından elde edilen gelir. Doğal olarak seyirci sayısıyla bağlantılı. Kazançlar: Kulübe yapılan bağışları temsil eder. Bütçe Yükseltme: Çevirisinden belki yanlış anlaşılabilir. Bu tutar yalnızca transfer bütçesini temsil etmez. Genel olarak kulübe yatırımcılar tarafından teşvikleri de içerir. Diğer: Yukarıdaki maddelerin dışında kalan her şey. Yukarıda değinilmeyen gelir artırıcı birkaç ipucu paylaşmam gerekirse, öncelikle yurtdışında (Japonya, ABD, Çin gibi) bir pilot kulübe sahip olmak hem taraftar sayısını artırmak, hem de satış gelirleri açısından önemli bir gelir kaynağı. Yine bu ülkelere düzenlenecek turlar da iyi bir gelir sağlıyor. Yıldız oyuncu transfer etmek ciddi bir forma geliri sağlıyor. Bunun yanında kadronuzda ne olursa olsun en az bir tane Uzakdoğulu oyuncu bulundurmanızı şiddetle öneririm. Bu da aynı şekilde forma satışına tahmin ettiğinizden de fazla bir katkıda bulunuyor. FmGraphics.net'ten alıntıdır. |
|
![]() |
|
|